സംസം: ശാസ്ത്രത്തെ വിസ്മയിപ്പിക്കുന്നു – സലീത്ത് കിടങ്ങഴി
സംസം കുടിക്കാന്‍ പറ്റുന്നതല്ലെന്നു പറഞ്ഞു 1971ല്‍ ഈജിപ്തിലെ ഒരു ഡോക്ടര്‍ യൂറോപ്യന്‍ പ്രെസ്സിലേക്ക് കത്തെഴുതി. മുസ്ലിംഗള്‍ക്കെതിരെയുള്ള ഒരു ഒളിയമ്പായിരുന്നു വാസ്തവത്തിലിത്. തന്‍റെ വാദം സ്ഥിരപ്പെടുത്താന്‍ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞ ന്യായം മക്കയില്‍ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന കഅബ താഴ്ന്ന പ്രദേശത്തായതിനാല്‍ പട്ടണത്തിലെ മലിന ജലമെല്ലാം സംസം കിണറ്റിലെത്തുന്നു എന്നായിരുന്നു.
ഈ സംഭവം ഫൈസല്‍ രാജാവിന്‍റെ കത്തിലുമെത്തി. ഡോക്ടറുടെ വാദത്തിന്‍റെ നിജസ്ഥിതി അറിയാന്‍ ഫൈസല്‍ രാജാവ് കാര്‍ഷിക ജല വകുപ്പ് മന്ത്രിയോട് ആരോപണത്തെ കുറിച്ച് അന്വേഷിക്കാനും സംസം ജലത്തിന്‍റെ സാമ്പിള്‍ യൂറോപ്യന്‍ ലബോറട്ടറികളിലേക്ക് പരിശോധനക്ക് അയക്കാനും ആവശ്യപ്പെട്ടു. മന്ത്രിയുടെ ഉത്തരവ് പ്രകാരം The Jeddah Power and Desalination Plant ഈ ദൗത്യമേറ്റു. താരീഖു ഹുസൈന് ഈ സ്ഥാപനത്തില്‍ ഒരു ഡിസാള്‍ട്ടിങ് എഞ്ചിനീയര്‍ (desalting engineer- കടല്‍ വെള്ളം കുടിവെള്ളമാക്കുന്ന പ്രക്രിയയാണിത്) ആയിരുന്നു. ഈ അസൈന്‍മെന്‍റ് ചെയ്ത് തീര്‍ക്കാന്‍ താരീഖ് ഹുസൈനെയാണ് തിരഞ്ഞെടുത്തത്. അങ്ങനെ സംസം കിണര്‍ പഠനത്തിന് താരീഖ് ഹുസൈന് പറയുന്നതിങ്ങനെ. സഹായിയായി നിയമിച്ച വ്യക്തിയോട് കിണറിന്‍റെ അടിത്തട്ട് കാണിക്കാന്‍ ഞാന്‍ ആവശ്യപ്പെട്ടപ്പോള്‍ അദ്ദേഹം വെള്ളത്തിലേക്കിറങ്ങി നിവര്‍ന്ന് നിന്നു. ജലനിരപ്പ് അഞ്ചടി എട്ടിഞ്ചു ഉയരമുള്ള ആ ഉദ്യോഗസ്ഥന്‍റെ തോള്‍ഭാഗം വരെ മൂടിയ നിലയിലായിരുന്നു. കിണറിനകത്ത് വല്ല പൈപ്പില്‍ നിന്നോ മറ്റോ ആണോ ജലം ബഹിര്‍ഗമിക്കുന്നതെന്ന് പരിശോധിക്കാന്‍ തല വെള്ളത്തില്‍ മുക്കുവന്‍ അദ്ദേഹം ശ്രമിച്ചു. പക്ഷെ ജലപ്രവാഹം കാരണം സാധിച്ചില്ല.
അപ്പോള്‍ താരീഖു ഹുസൈന് മറ്റൊരാശയം തോന്നി. ഉയര്‍ന്ന തോതില്‍ വെള്ളം പുറത്തേക്ക് തള്ളുന്ന മോട്ടോറിന്‍റെ സഹായത്തോടെ കിണറിലെ ജലം ഒഴുക്കിവിടുക. അങ്ങനെ ജലനിരപ്പ് രേഖപ്പെടുത്താനും വെള്ളം പൈപ്പിലൂടെയാണോ വന്നുചേരുന്നതെന്ന് മനസിലാക്കാനുമായിരുന്നു ഹുസൈന് ഈ ആശയം മുന്നോട്ട് വെച്ചത്. കണക്കറ്റ രീതിയില്‍ പുറത്തേക്കൊഴുക്കിയിട്ടും ഒരു ഫലവുമുണ്ടായില്ല. സംസത്തിന്‍റെ ഉറവിടം കണ്ടെത്താനുള്ള എല്ലാ ശ്രമങ്ങളും വിഫലമായി. ഹുസൈന് ഉദ്യോഗസ്ഥനോട് കിണറ്റിനകത്ത് ഒരു സ്ഥലത്ത് നിലയുറപ്പിച്ച് വല്ല അസാധാരണത്വവും പ്രകടമാവുന്നുണ്ടോ എന്ന് നിരീക്ഷിക്കാന്‍ ആവശ്യപ്പെട്ടു. നിമിഷങ്ങള്‍ക്കുള്ളില്‍ അദ്ദേഹം കൈയുയര്‍ത്തി ഉച്ചത്തില്‍ ഉരുവിട്ടു. ‘അല്‍ഹംദുലില്ലഹ്’. കിണറിന്‍റെ അടിത്തട്ടില്‍ നിന്ന് വെള്ളം നിര്‍ഗളിക്കുന്നതിനനുസരിച്ച് പാദത്തിനടിയില്‍ മണല്‍ത്തരികള്‍ തത്തിക്കളിക്കുന്നുവെന്നായി അദ്ദേഹം. അപ്പോഴും വെള്ളം പുറത്തേക്ക് പമ്പ് ചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. പിന്നെ അദ്ദേഹം കിണറിന്‍റെ അകത്ത് കറങ്ങിനോക്കി. ഇതേ പ്രതിഭാസമായിരുന്നു എല്ലായിടത്ത് നിന്നും അനുഭവപ്പെട്ടത്. അടിത്തട്ടില്‍ നിന്നുറവയെടുക്കുന്ന ജലപ്രവാഹം ആദ്യമുണ്ടായിരുന്ന ജലനിരപ്പിനേക്കാള്‍ ഉയര്‍ന്നതേയില്ല. കുറഞ്ഞതുമില്ല.
സംസം കിണറിന്‍റെ നിരീക്ഷണങ്ങളെല്ലാം പൂര്‍ത്തിയാക്കിയ താരീഖ് ഹുസൈന് ശേഷം, യൂറോപ്യന്‍ ലാബിലേക്ക് സംസമിന്‍റെ സാമ്പിള്‍ പരീക്ഷണത്തിനായി സ്വരൂപിച്ചു. കഅബാലയത്തോട് യാത്ര പറയുന്നതിന് മുന്‍പ് ഹുസൈന് മേലുദ്യോഗസ്ഥരോട് പരിസരത്തുള്ള മറ്റു കിണറുകളുടെ അവസ്ഥയെന്താണെന്ന് ചോദിച്ചറിഞ്ഞു. അവയെല്ലാം വറ്റി വരണ്ടിരിക്കുന്നു എന്നായിരുന്നു ലഭിച്ച മറുപടി. ജിദ്ദയിലെ തന്‍റെ ഓഫീസിലെത്തിയ താരീഖ് പഠന റിപ്പോര്‍ട്ട് സമര്‍പ്പിച്ചു. ഡിപ്പാര്‍ട്മെന്‍റ് വളരെ താല്പര്യത്തോടെ എല്ലാം കേട്ടിരുന്നെങ്കിലും സംസം കിണറിന് ചെങ്കടലുമായി ബന്ധമുണ്ടെന്ന അയുക്തിപരമായ ഒരു പ്രതീകരണമാണ് ഉണ്ടായത്. ഹുസൈന് അത് നിഷേധിച്ചു. കാരണം മക്കാ പട്ടണത്തിന്‍റെ ചുറ്റുവട്ടം വെള്ളമില്ലാതെ വാറണ്ട് കിടക്കുകയാണ്. ഏകദേശം 75 കിലോമീറ്റര്‍ അകലെയാണ് കടല്‍ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. പിന്നെ എങ്ങനെയാണ് സംസം കിണറിന് ചെങ്കടലുമായി ബന്ധമുണ്ടാവുക?